Bahçeşehir Üniversitesi Finansal Araştırma ve Uygulama Merkezi (BFRC), finansal koşulların ekonomik aktiviteyle ilişkisini takip etmeye devam ediyor. ‘Finansal Koşullarda Gevşeme İzleniyor’ başlıklı son araştırma notunun sonucuna göre 2022 yılı ilk üç çeyreğinde sıkılaştırıcı konumda olan finansal koşulların 2022 yılı son çeyreğinde destekleyici konuma ulaştığı izleniyor.
“Finansal Koşullar 2022 Yılı Son Çeyreğinde Destekleyici Konuma Ulaştı”
Finansal piyasalara ilişkin çeşitli göstergeler kullanılarak oluşturulan Finansal Koşullar Endeksi (FKE) BFRC bünyesinde düzenli olarak güncelleniyor ve takip ediliyor. Son dönemde FKE’nin pozitif olması ekonomik aktivite açısından olumlu bir görünüm sunuyor. FKE içerisinde yer alan göstergelere bakıldığında, 2022 yılı boyunca portföy akımlarının, risk priminin, döviz kurunun ve getiri eğrisinin eğiminin endekse genellikle sıkılaştırıcı (negatif) yönde katkı verdiği görülüyor. 22 Aralık 2022 itibarıyla güncel hareketlere bakıldığında ise, Kasım ve Aralık aylarındaki hızlı yükselişin hisse senedi getirisindeki artış ve Türk lirasındaki reel değerlenmeden kaynaklandığı izleniyor. Tarihsel olarak finansal koşullardaki değişimlerin ekonomik aktiviteye ilişkin önemli bir öncü bir gösterge olduğu göz önünde bulundurulduğunda, ekonomik aktivitenin 2023 yılı ilk çeyreğinde finansal koşulların destekleyici etkisiyle toparlanma gösterebileceği düşünülüyor.
BFRC bünyesinde finansal koşulların ekonomik aktivite ile ilişkisini izlemek için geniş kapsamlı bir finansal koşullar endeksi (FKE) takip ediyoruz. 1 2022 yılı ilk üç çeyreğinde sıkılaştırıcı konumda olan finansal koşulların 2022 yılı son çeyreğinde artarak gevşetici konuma ulaştığı izleniyor. 2022 yılı Ekim ayında kısmen toparlanan FKE, Kasım ve Aralık aylarında hızla artarak pozitif oldu ve finansal koşullar ekonomik aktiviteyi destekleyebilecek konuma ulaştı.
FKE’deki değişimlerin kaynağını görebilmek açısından Grafik 1’de değişkenlerin endekse verdiği katkılar raporlanıyor. 2022 yılı boyunca portföy akımlarının, risk priminin, döviz kurunun ve getiri eğrisinin eğiminin (10 yıl eksi 2 yıl vade) endekse genellikle sıkılaştırıcı yönde katkı verdiği görülüyor. Gösterge tahvil faizi ise TCMB’nin bankalara bazı bilanço kalemleri için TL tahvil tutma zorunluluğu getirmesinin de etkisiyle özellikle yılın ikinci yarısında destekleyici yönde katkı veriyor. Hisse senedi piyasasında son dönemde gözlenen yükseliş, hisse senedi getirisinin endekse destekleyici yöndeki katkısını giderek artırıyor. 22 Aralık 2022 itibarıyla güncel hareketlere bakıldığında ise, son aylardaki hızlı artışın hisse senedi getirisi ve Türk lirasındaki reel değerlenmeden kaynaklandığı görülüyor. Aralık ayında özellikle hisse senedi piyasasının katkısı tarihi zirveye ulaşmış durumda. Diğer değişkenlere bakıldığında, son aylarda portföy akımlarının ve getiri eğrisinin eğiminin sıkılaştırıcı etkisi benzer şekilde devam ederken, risk primindeki gerileme sayesinde risk priminin sıkılaştırıcı katkısının oldukça azaldığı izleniyor.
Grafik 1. Finansal Koşullar Endeksi (Standardize) ve Katkılar
